Wzorzec matki alkoholiczki

Złe wzorce

Kolejny blok pytań odnosił się do możliwości przekazania przez matkę – alkoholiczkę swojemu potomstwu złych wzorów postępowania. Ankietowani zapytani o to, czy matka uzależniona od alkoholu może być „dobrą matką” wskazali w 70%, ze nie. Podobny pogląd wyrazili w odniesieniu do kwestii bycia przez matkę – alkoholiczkę dobrym wzorem do naśladowania. W sumie 70% badanych uznało, że matka – alkoholiczka zdecydowanie nie może być dla swoich dzieci wzorem. Pogląd taki wyraziły nade wszystko kobiety – 43%, mężczyźni pozostali w mniejszości – 27%. W sumie 30% badanych nie potrafiło udzielić jednoznacznej odpowiedzi, co zaprezentowano na wykresie 8.

Wykres 8. Możliwość bycia przez matkę – alkoholiczkę dobrym wzorem do naśladowania dla dziecka w opinii ankietowanych [ze względu na płeć]

Źródło: opracowanie własne.

Pytanie kolejne było bezpośrednio związane z poprzednim. Ankietowani zostali poproszeni o wyrażenie ich opinii na temat tego jakie zachowania matki – alkoholiczki może przejąć, zatem zacząć powielać jej dziecko. Uzyskane wyniki ukazujące prawdopodobieństwo przejęcie zachowania przedstawia tabela 4.

Tabela 4. Prawdopodobne zachowania matki – alkoholiczki jakie może przejąć jej dziecko w opinii badanych [ze względu na płeć]

Skutek/płeć Skala, gdzie:

1- zachowanie mało prawdopodobne; 5 -zachowanie bardzo prawdopodobne

Razem

N = 30 (100%)

1 2 3 4 5
Pociąg do alkoholu
Kobieta 0 (0%) 0 (0%) 0 (0%) 6 (20%) 10 (33%) 16 (53%)
Mężczyzna 0 (0%) 0 (0%) 0 (0%) 5 (17%) 9 (30%) 14 (47%)
Razem: 0 (0%) 0 (0%) 0 (0%) 11 (37%) 19 (63%) 30 (100%)
Skutek/płeć Skala, gdzie:

1- zachowanie mało prawdopodobne; 5 -zachowanie bardzo prawdopodobne

Razem

N = 30 (100%)

1 2 3 4 5
Brak zainteresowania rodziną
Kobieta 0 (0%) 0 (0%) 2 (7%) 4 (13%) 10 (33%) 16 (53%)
Mężczyzna 0 (0%) 8 (27%) 6 (20%) 0 (0%) 0 (0%) 14 (47%)
Razem: 0 (0%) 8 (27%) 8 (27%) 4 (13%) 10 (33%) 30 (100%)
Znieczulica emocjonalna
Kobieta 0 (0%) 3 (10%) 5 (17%) 5 (17%) 3 (9%) 16 (53%)
Mężczyzna 0 (0%) 0 (0%) 1 (3%) 9 (30%) 4 (14%) 14 (47%)
Razem: 0 (0%) 3 (10%) 6 (20%) 15 (47%) 7 (23%) 30 (100%)
Upatrywanie szansy rozwiązania problemów w alkoholu
Kobieta 0 (0%) 0 (0%) 0 (0%) 9 (30%) 7 (23%) 16 (53%)
Mężczyzna 0 (0%) 0 (0%) 0 (0%) 10 (33%) 4 (14%) 14 (47%)
Razem: 0 (0%) 0 (0%) 0 (0%) 19 (63%) 11 (37%) 30 (100%)
Zachowania destrukcyjne i dewiacyjne
Kobieta 0 (0%) 0 (0%) 2 (7%) 8 (27%) 6 (20%) 16 (53%)
Mężczyzna 0 (0%) 0 (0%) 3 (10%) 6 (20%) 5 (17%) 14 (47%)
Razem: 0 (0%) 0 (0%) 5 (17%) 14 (47%) 11 (37%) 30 (100%)
Niechęć do podjęcia pracy zawodowej
Kobieta 0 (0%) 10 (33%) 6 (20%) 0 (0%) 0 (0%) 16 (53%)
Mężczyzna 0 (0%) 0 (0%) 9 (30%) 5 (17%) 0 (0%) 14 (47%)
Razem: 0 (0%) 10 (33%) 15 (50%) 5 (17%) 0 (0%) 30 (100%)
Marnotrawienie pieniędzy
Kobieta 5 (17%) 11 (36%) 0 (0%) 0 (0%) 0 (0%) 16 (53%)
Mężczyzna 0 (0%) 2 (7%) 0 (0%) 5 (17%) 7 (23%) 14 (47%)
Razem: 5 (17%) 13 (43%) 0 (0%) 5 (17%) 7 (23%) 30 (100%)
Skutek/płeć Skala, gdzie:

1- zachowanie mało prawdopodobne; 5 -zachowanie bardzo prawdopodobne

Razem

N = 30 (100%)

1 2 3 4 5
Nieprawidłowe wzorce ról rodzinnych (w tym małżeńskich)
Kobieta 0 (0%) 0 (0%) 0 (0%) 6 (20%) 10 33%) 16 (53%)
Mężczyzna 0 (0%) 0 (0%) 4 (13%) 5 (17%) 5 (17%) 14 (47%)
Razem: 0 (0%) 0 (0%) 4 (13%) 11 (37%) 15 (50%) 30 (100%)
Brak szacunku dla domowników
Kobieta 0 (0%) 0 (0%) 3 (10%) 5 (16%) 8 (27%) 16 (53%)
Mężczyzna 0 (0%) 0 (0%) 4 (13%) 5 (17%) 5 (17%) 14 (47%)
Razem: 0 (0%) 0 (0%) 7 (23%) 10 (33%) 13 (44%) 30 (100%)
Egoizm i opryskliwość
Kobieta 0 (0%) 0 (0%) 5 (17%) 4 (13%) 7 (23%) 16 (53%)
Mężczyzna 0 (0%) 0 (0%) 6 (20%) 5 (17%) 3 (10%) 14 (47%)
Razem: 0 (0%) 0 (0%) 11 (37%) 9 (30%) 10 (33%) 30 (100%)
  Źródło: opracowanie własne.

Zdaniem badanych najbardziej prawdopodobnymi zachowaniami matki – alkoholiczki jakie dziecko może przejąć jej dziecko są:

  • pociąg do alkoholu, w sumie 100% wskazań (bez wyraźnej różnicy w odpowiedziach kobiet i mężczyzn);
  • upatrywanie szansy rozwiązania problemów w alkoholu, ogółem 100% wskazań (bez wyraźnej różnicy w odpowiedziach kobiet i mężczyzn);
  • nieprawidłowe wzorce ról rodzinnych (w tym małżeńskich), w sumie 87% wskazań (bez wyraźnej różnicy w odpowiedziach kobiet i mężczyzn);
  • brak szacunku dla domowników, ogółem 87% wskazań (bez wyraźnej różnicy w odpowiedziach kobiet i mężczyzn);
  • Zachowania destrukcyjne i dewiacyjne, w sumie 84% udzielonych odpowiedzi (opinia badanych nie była determinowana płcią).

Natomiast najmniej prawdopodobnymi zachowaniami matki – alkoholiczki jakie może powielać jej dziecko pozostają zdaniem badanych – tabela 4:

  • marnotrawienie pieniędzy – 60% wskazań;
  • niechęć do podjęcia pracy zawodowej – 33% udzielonych odpowiedzi;
  • brak zainteresowania rodziną – 27% wskazań.

Odpowiedzi badanych pokazują jak zróżnicowane wzory zachowania może przejąć dziecko od matki uzależnionej od alkoholu. Są to zachowania negatywne, prowadzące do izolacji społecznej i niepoprawnego funkcjonowania jednostki na co dzień. Badani stwierdzili jednak, że dziecko które wychowuje się w rodzinie alkoholowej uczy się szacunku dla pieniędzy i najprawdopodobniej w życiu dorosłym nie będzie trwoniło pieniędzy. Taka postawa może być różnie zdeterminowana. Potrzeby dziecka wychowującego się w rodzinie z problemem alkoholowym najczęściej nie są zaspokajane. Jeżeli już zdarzy mu się otrzymać od rodziców pieniądze, stara się ono ich nie roztrwonić, ponieważ nie wie, czy rodzice powielą to zachowanie w przyszłości. W ten sposób powiela schematy z dzieciństwa, w życiu dorosłym. Podobnie wygląda sytuacja z szacunkiem do pracy zawodowej. Najczęściej matka – alkoholiczka nie pracuje, co jest m.in. powodem braku zaspokajania potrzeb dziecka. Dziecko w takiej sytuacji w życiu dorosłym może przyjąć dwojaką postawę do pracy zawodowej – negować konieczność zarabiania pieniędzy bądź wręcz przeciwnie szanować pracę, gdyż ta pozwoli mu na utrzymanie się na odpowiednim poziomie. W opinii badanych dziecko, którym nie interesowano się w dzieciństwie, nie powieli tego wzoru w życiu dorosłym. Już jako dorosły człowiek będzie dążył do zbudowania szczęśliwej rodziny, opartej na zaufaniu, miłości i wzajemnym zainteresowaniu.

Wydaje się, że dla dziecka wychowującego się w rodzinie alkoholowej szczególnie ważne są inne wzorce niż matka uzależniona od alkoholu. W sytuacji, gdy spotyka się ono z ludźmi bądź rodzinami funkcjonującymi poprawnie, uczy się postaw i wzorów zachowania nieskażonych patologią. Siła i dynamika tych kontaktów może kształtować jego tożsamość i postawę życiową, nierzadko jednak destrukcyjny wpływ domu rodzinnego jest zdecydowanie silniejszy, niż zewnętrzne wzorce jakie obserwuje w otoczeniu.

Dodaj komentarz